Emigreren naar Frankrijk: onze ervaringen tot nu toe

Een huis en pierre, een zonovergoten moestuin, de boulangerie om de hoek: emigreren naar Frankrijk klinkt als een droom. Niet voor niets kiezen elk jaar duizenden Nederlanders ervoor om deze stap te zetten. Maar tussen de droom en de werkelijkheid van verhuizen naar Frankrijk zit een lange lijst aan praktische keuzes. Wij zetten die stap zelf ook, met ons project Domaine de Montfage in de Lot-et-Garonne, en de lessen die we onderweg leren over wonen in Frankrijk zijn best generiek: ze gelden voor de meeste mensen die een emigratie naar Frankrijk overwegen.

Waarom kiezen voor emigratie naar Frankrijk

De redenen om naar Frankrijk te emigreren lopen uiteen: rust, ruimte, een lagere kostprijs per vierkante meter, een ander levenstempo, of gewoon een langgekoesterde wens om iets met je handen op te bouwen. Voor ons speelde dat laatste een grote rol: een historisch domein omvormen tot woonhuis én B&B is geen vakantieproject, het is een levenskeuze. Die keuze vraagt om enthousiasme, geduld en een lange adem.

De administratie: makkelijker gezegd dan gedaan

Frankrijk is voor Nederlanders een bekend land. De meesten zijn er ooit geweest, kennen de eetcultuur, de landschappen en de hoofdstad. Als EU-burger is het ook heel makkelijk om in Frankrijk te gaan wonen, geen gedoe met visa of andere eisen. Nederlands inkomen kun je - afgezien van wat ingewikkeldere belastingaangifte - gewoon meenemen.

Daarom is het makkelijk om te onderschatten hoeveel administratie bij een verhuizing naar Frankrijk komt kijken. De belangrijkste aandachtspunten:

Paspoort en rijbewijs op tijd verlengen. Als paspoorten en rijbewijzen binnen 1 of 2 jaar verlopen, is het handig om die te vernieuwen voordat je gaat. In Frankrijk duurt het al snel een jaar om dit te verlengen en dat loopt via de ambassade in Parijs: in ons geval wonen we daar in Nederland dichterbij dan straks in Frankrijk…

Vaccinatiebewijs voor schoolinschrijving. In Frankrijk nemen ze de bescherming van kinderen tegen gevaarlijke infectieziektes op school heel serieus. Je moet een vaccinatieoverzicht laten zien aan de school, zodat die kan controleren of alles goed gaat voor je kindje. Een overzicht vraag je gratis aan bij het RIVM, die daar ongeveer 2 tot 4 weken voor nodig heeft. Een uitzondering wordt alleen gemaakt als daar een medische reden voor is.

Schoolinschrijving in Frankrijk via de mairie. In Frankrijk schrijf je je kind in bij de mairie, tenzij je een privéschool kiest. De mairie zoekt uit waar je kind terecht kan en verzorgt de inschrijving. Nodig: je trouwboekje, het vaccinatiebewijs van je kind en een geboortecertificaat. Zorg dus dat ook je trouwboekje up to date is en geboortecertificaten zijn opgevraagd. Als je nog even in Nederland ingeschreven blijft, heb je een vrijstelling van de leerplicht nodig. Die krijg je met een verklaring van de Franse school dat je kind daar is ingeschreven. Handig om dat voor de emigratie te regelen.

Zorgverzekering en pensioen regelen. De overgang tussen Nederlandse en Franse stelsels vraagt tijdige actie, zeker als je zelfstandig gaat ondernemen. Het kan enorm helpen om een adviseur in te schakelen. Kijk daarbij voorbij degene die het hardst roept op Facebook en vraag juist rond in je nieuwe omgeving. Overal in Frankrijk wonen immigranten die je kunnen en vaak ook willen helpen. Je bouwt zo ook alvast aan je eigen nieuwe netwerk.

Fiscale planning. Wanneer eindigt je Nederlandse registratie en wanneer begint je Franse fiscale woonplaats? Dit bepaalt waar je belasting betaalt en welke regelingen je kunt benutten.

Bedrijfsstructuur opzetten. Als je een onderneming start, is de keuze van rechtsvorm bepalend voor je fiscale positie de komende jaren. Er zijn ook legio subsidies voor bedrijven en particulieren, waar je goed op moet letten. Frankrijk kent meer dan 30 rechtsvormen… laat je adviseren door een specialist. En ook hier geldt: vraag in je omgeving rond naar een betrouwbare adviseur.

Een huis kopen in Frankrijk: het werk begint pas bij de sleuteloverdracht

Wie een oud Frans huis koopt, koopt ook de renovatie. Er zijn weinig Franse huizen waar niets aan hoeft te gebeuren. Juist de oude huizen hebben dat karakter en de omgeving die emigreren naar Frankrijk zo aantrekkelijk maken. In Frankrijk wordt anders gekeken naar huizenbezit dan in Nederland. Woongenot zit niet in de mooiste of nieuwste spullen, maar in authenticiteit, buitenruimte en het gevoel dat bij een huis hoort. Dat is een andere manier van kijken, waar je je als Nederlander even bewust voor moet openstellen. Welke renovaties voer je uit om je eigen stempel op het huis te drukken, en welke zaken kun je misschien laten om de authenticiteit van een plek te bewaren? Dit is ook hoe Franse vaklui naar je huis kijken.

En niet alleen vaklui, maar ook de mairie en andere overheidsdiensten kijken meer met die blik naar je project. Het helpt om dit te weten. Zo is het bijvoorbeeld verplicht dat een adviseur van MaPrimeRénov, de Franse RVO, bij je langskomt, voordat je een subsidie voor verduurzaming in Frankrijk kunt aanvragen. Dat klinkt ouderwets en omslachtig, maar met een Franse bril op ook begrijpelijk. Want welke renovaties zijn nodig, en hoe behoud je tegelijkertijd de authenticiteit van een plek? Die informatie vind je niet online en zo werkt het dus ook niet. De bestemmingsplannen zijn gelukkig wel goed gedigitaliseerd en ook in Frankrijk werken kleine gemeenten samen om de ruimtelijke ordening efficiënt te regelen. Ons is verteld dat een bouwvergunning binnen 2 maanden kan worden afgegeven: we gaan het meemaken.

Basisvoorzieningen regelen op het Franse platteland

Het leuke aan emigreren naar het Franse platteland is dat er echt dingen zijn die nog niet beschreven staan in de emigratiegidsen. In ons geval zijn de basisvoorzieningen niet aanwezig. Praktische zaken zoals: hoe kom je op het platteland aan een stabiele internetverbinding? Starlink dus voor nu. Maar daarvoor moet je wel elektriciteit hebben: dat regel je via Enedis. Pas op: je kunt het strategisch aanpakken zodat de aansluiting gratis is. Dat doe je door een aanvraag te doen voor een aansluiting die is bedoeld om te delen. Ook als die niet daadwerkelijk gedeeld wordt. En riool? Daarvoor wordt nog gezocht naar de septic tank…

Het helpt enorm om een maître d’oeuvre in te schakelen: een bouwdeskundige die niet alleen de bouwtekeningen maakt, maar ook de coördinatie van vakmensen regelt en zorgt dat de bouwtekeningen ook volgens de norm worden gerealiseerd. Hoe, wat waar en tegen welk tarief, dat regelt de maitre d’oeuvre voor je.

Bij Domaine de Montfage delen we dit proces stap voor stap, met alle successen en tegenslagen erbij — niet als perfect plaatje, maar als eerlijk verslag van hoe we deze stap hebben gezet.

Neem een kijkje in de galerij